<< I believe that a key reason that Cohousing is such a vibrant, successful segment of the broader communities movement is that the Cohousing model assumes some professional involvement – not necessarily as Housing Developers, but for at least some of the required services. >>

Craig Ragland, Voormalig voorzitter van ‘The Cohousing Association’, USA

*****

<< Afhankelijk van de grootte van het […] initiatief kan gekozen worden voor diverse vormen van begeleiding. Een viertal starters op de woningmarkt, dat een rijtje basic woningen wil ontwikkelen, is wat anders dan een groep van 20 initiatiefnemers, die een luxe […] senioren-complex van 45 appartementen op een parkeerkelder wil realiseren.

In het ene geval kan wellicht volstaan worden met een relatief eenvoudige begeleiding […]. In het andere geval zal […] de kennis van project-ontwikkeling, gemeentelijke procedures, subsidie-trajecten etc. van belang zijn. Bovendien moet dan vaak ook achtervang voor financiële risico’s geregeld worden en zou het mooi zijn om vroegtijdig een partij te vinden die de voorloopkosten kan (en wil) financieren.

Zeker bij grotere groepen en complexere projecten is het ook van belang om ‘alle kikkers in de kruiwagen te houden’. […] Kennis van het organiseren van zo’n groep, het vormen van werkgroepen en een heldere beslisstructuur is dan van groot belang. >>

Ter Steege Bouw Vastgoed, NL  (in: ‘Succesfactoren van Collectief Particulier Opdrachtgeverschap’, 2015)

*****

<< Les groupes de ressources techniques [GRT], regroupés en association dans tout le Québec, sont les principaux agents de développement du logement communautaire et sont reconnus comme tels par la Société d’habitation du Québec. >>

Marie Bouchard, professeur de l’Université de Québec à Montréal, recherche en économie sociale, directrice du Centre de Recherche sur les Innovations Sociales, co-directrice du CAP Habitat (in : ‘Innovations sociales et nouvelle régulation associative – le logement communautaire au Québec’, dans ‘Les Coopératives d’Habitants’, sous la direction de Yann Maury, 2011),

*****

<< La mission des GRT [groupes de ressources techniques] est d’accompagner des groupes de citoyens voulant réaliser un projet de logement sous la forme de coopérative ou d’OSBL [=asbl, vzw], et ce, dans toutes les étapes du projet. Les GRT offrent une gamme variée de services selon les besoins, tant pour le développement de projets que pour la gestion d’immeubles pour les organismes en difficulté […]. Plus spécifiquement, les GRT offrent les services de base suivants : formation, coordination, organisation et soutien technique et administratif. >>

Richard Morin (e.a.), urbaniste, professeur à l’ l’Université de Québec à Montréal, Département d’études urbaines et touristiques (in : ‘Se loger autrement au Quebec – le mouvement de l’habitat communautaire, un acteur du développement social et économique’, sous la direction de Marie Boucard & Marcelin Hudon, 2008)

*****

<< For housing professionals and developers the challenges include learning to take a back seat, to facilitate rather than lead and learning how to pass on their knowledge and give groups the benefit of their expertise while avoiding the temptation to take over.

Housing professionals commonly […] take decisions for tenants and leaseholders/occupants whereas the skills involved in enabling cohousing groups to develop mean that professional workers have to stand back.

However housing professionals also mentioned useful experience and day to day practice they could draw on.

Moyra Riseborough, researcher at the Centre for Urban and Regional Studies, University of Birmingham, consultant (in: ‘Exploring the possibility of change – Cohousing – the potential for an older people’s development in Newcastle upon Tyne’, commissioned by Newcastle University, the Quality of Life Partnership & the Elders Council of Newcastle, UK, 2013)

*****

<< Het ontwikkelingstraject wordt door de bewoners aangestuurd, maar uiteraard behoeven zij hierbij gedegen ondersteuning door publieke of private actoren. Daarnaast, en zeker voor groepen die hun ontwikkeling grotendeels zelf opvolgen, dringt zich een specifieke vorm van begeleiding op. […]

Een nieuw beroep is zich […] aan het profileren. De begeleiding van een startend project gemeenschappelijk wonen in zelfbeheer vereist kennis over  zeer uiteenlopende domeinen. Dat behelst alle aspecten van een ontwikkelings- en bouwtraject (architecturale en projectmatige) en het collectief betrekken van de (toekomstige) bewoners bij het ontwerp van hun gemeenschap. Daarbij komt nog eens de dimensie van het organiseren van de groep (beheerskundig, administratief, juridisch, financieel, …) en van de groepsdynamiek. Ook op persoonlijk vlak vereist deze functie heel wat sociale vaardigheden. >>

Luk Jonckheere, bewoner cohousing ‘La Grande Cense’ & Trui Maes, voortrekker, CLT Vlaanderen, beiden samenhuizen voortrekkers (uit: ‘Zelfontwikkeling Gemeenschappelijk Wonen – betaalbaar samen huizen in zelfbeheer’, Samenhuizen v.z.w. & Cedubo v.z.w., Luk Jonckheere & Trui Maes, met steun van het Europees Sociaal Fonds, 2013)

<< The involvement of population in decision making processes should give the local community control over shaping its own living environment and sharing the ownership of new initiatives, thus ensuring their more successful implementation and higher wellbeing of their users.

The representation of the full spectrum of the community’s fractions, including that of minorities and marginalized groups, is vital to prevent social exclusion and also mitigate possible conflicts.

Furthermore, women must be integrated at all stages of housing development activities to ensure gender-sensitive planning. It is often the case that empowering the community and its fractions needs to go side by side with capacity building for people to understand their rights, responsibilities, and possibilities. >>

UN-Habitat (‘Sustainable housing for sustainable cities, a policy framework for developing countries’, , 2012)

*****

<< The second important lesson is to push what you want through the bureaucrats. Be persistent, they are there to help (while that may not always be obvious), but when their suggestions don’t help, politely press forward. Bureaucrats are sometimes frustrated by cohousing, because you have done the work. Also, they don’t need to protect the group from a developer – you are the developer, and bureaucrats don’t like to try new things. But since what you’re doing is working from a sustainability point of view, from a neighborhood point of view, and from a cost point of view, they usually end up supporting the project. >>

Residents of Cohousing Jystrup Savvaerket, DK (in: ‘Creating Cohousing, Building Sustainable Communities’, by Kathryn McCamant & Charles Durrett, 2011)

*****

<< … hoe zorgen we er voor dat die overheid aansluit bij de nieuwe ontwikkelingen en stimulerend en niet stagnerend functioneert?

Om een voorbeeld te geven: Ik wil met een aantal mensen wonen als een vereniging van eigenaren in een van de vele leegstaande boerderijen . We willen de boerderij duurzaam verbouwen, stimuleren de lokale gemeenschap, zorgen er met elkaar voor dat we gezond oud kunnen worden en nog veel meer. Maar we lopen tegen talloze belemmeringen aan die door gemeentes worden opgeworpen. >>

Marlou Elsen, NL (lezersreactie, De Correspondent, 2018)

*****

<< Un groupe comme le nôtre peut être un peu dérangeant vis-à-vis d’une mairie. Parce que c’est des gens un peu organisés, qui fonctionnent en réseau, qui connaissent beau­coup de monde et ça peut faire un peu contre-pouvoir vis-à-vis d’une municipalité. Parce qu’on était capable de mobiliser des gens, de faire circuler des infor­mations. On est intégrés dans des réseaux qui ne sont pas les partis politiques, beaucoup plus les réseaux associatifs. >>

habitant d’un habitat participatif (dans: ‘Abécédaire de l’habitat participatif’, Éco Habitat Groupé, 2014)

*****

<< Cohousing- en elektrische-autodeelcollectieven zijn voor de randvoorwaarden van hun collectieven afhankelijk van de (lokale) overheid. Cohousing-initiatieven hebben bouwvergunningen nodig en voor elektrisch rijden moeten laadpalen, parkeerplaatsen en verbalisering door de overheid worden verzorgd.

Deze collectieven zijn daarmee op technische aspecten afhankelijk van de steun van de overheid. In de beginfase van het project overleggen zij vaker met ambtenaren dan in latere stadia.

Projecten die zich richten op de dagbesteding en woonruimte voor jongvolwassenen met een beperkingen werken wel nauwer samen met de overheid. Zo moeten de persoonlijke zorgbudgetten van de bewoners zorgen voor de betaling van het personeel. Deze worden door de overheid gefinancierd.

Ook initiatieven die op gemeentegrond actief zijn doen veel meer in samenspraak en kunnen- als vanzelfsprekend – niet bestaan zonder de goedkeuring van de lokale overheid. >>

Oikos denktank, B (in: ‘Burgercollectieven in kaart gebracht’, door Noy Van Fleur & Dirk Holemans. Oikos, 2016, geciteerd in ‘Commons Transitie Plan voor de stad Gent’ door Michel Bauwens & Yurek Onzia, 2017)

*****

<< Naast zelfbouw voor huiseigenaren gaat de gemeente Amsterdam nu ook de bouw van zelfbouwhuurwoningen stimuleren via wooncoöperatieven. De gemeente stelt op drie plekken grond beschikbaar aan groepen huurders die zelf een huis willen bouwen. Het gemeentelijk proefproject gaat uit van coöperaties die door de huurders zelf worden bestuurd. Het initiatief lijkt in miniatuur ook op de woningbouwverenigingen [cfr. sociale huisvestingsmaatschappijen] van weleer. […]

Om in aanmerking te komen, moeten groepen huurders aan een aantal voorwaarden voldoen. Zo moet […] de huurprijs vooraf worden besproken en wordt vastgelegd dat die ook in de toekomst haalbaar moet blijven voor mensen met lage inkomens. >>

Peter Camp, auteur, organisatieadviseur (in: ‘Wonen in de 21ste eeuw -naar een hedendaags Utopia’, 2016)

<< Gestippeld wonen en harmonicawonen zijn ontstaan in de jaren 90. […] in een harmonica wonen de leden van de groep ruimtelijk geclusterd; bij het stippelmodel wonen zij verspreid over het hele gebouw. […] ze zijn tot nu toe alle gevestigd in appartementen-complexen. Er is overigens geen enkele reden dat dat zo zou moeten blijven: “Gemeenschappelijk wonen geeft vorm aan het verlangen samen dingen te doen. Daarmee lijkt gestippeld wonen op het verenigingsleven dat zeker ouderen kennen van vroeger. En dat kan in een dorp of woonwijk net zo goed als in een flat. Een gemeenschappelijke ruimte kan dan bijvoorbeeld gevonden worden in het dorpshuis of wijkcentrum.” >>

Nico Van Den Dool, Architect, volkshuisvester, begeleiding gemeenschappelijk wonen (uit: een interview in ‘Gestippeld wonen en harmonicawonen, SEV, 2008)

*****

<< In the early 1970s on suburban N street in Davis, California, a group of UC Davis students leased a five-bedroom house and began operating it as the N Street Co-op. While membership in this five-to-six person household changed over time, it operated like most other student co-ops, with members sharing food, chores, gardening, and camaraderie.

In 1984 […] one of the members, Kevin Wolf, […] figured out how to buy it. […] In 1986, Kevin and Linda Cloud […] purchased the neighboring house. They did tear down the fence, and soon afterward convinced friends to buy or rent nearby houses on the block and do the same […]. They decided that cohousing was the model they would pursue for their community, and N Street Cohousing was born. […]

Although there is no longer a student co-op at N Street Cohousing, the community still has a strong student component, as two of their [11] houses [(21 in 2014)] are rented by groups of students. At least five of the 32 adults in the community have previously lived in student co-ops, and quite a few former N Street Cohousing members have lived in student co-ops as well. >>

Deniz Tuncer (in: ‘Who says we have to move out? – A Tiny Co-op Becomes N Street Cohousing’, Communities Magazine, 2001)

*****

<< Bij de Harmonica-projecten Harmonica en A Pousada is het principe van geleidelijke groei losgelaten, in die zin dat ze gestart zijn met het maximale aantal groepsleden. Bij het Stippelproject Santosa is wel sprake van een geleidelijke instroom van nieuwe leden.

Als de projecten eenmaal bewoond zijn, blijkt de belangstelling voor een woning vaak sterk toe te nemen, omdat dan zichtbaar is wat de woongroep precies inhoudt. Dit zou pleiten voor een geleidelijke instroom in de woongroep in plaats van het streven naar een maximale bezetting bij de start. Dit is echter alleen te realiseren als er voldoende aanbod van vrijkomende woningen is. Een groot complex is daarbij een voorwaarde, en het Stippelmodel het meest aangewezen model. >>

Els de Jong, Bureau voor woononderzoek, Rotterdam, NL (in: ‘Bijzondere woonvormen in gewone woningen – Woongroepen van allochtone ouderen in Rotterdam’, i.o.v. Steunpunt Wonen, 2006)

*****

<< An alternative to both the industrial and the-home-as-haven models of housing is the neighborhood strategy, in which people create a community that really is neighborly. When these intentional neighborhoods are successful, they are a boon not only to single parents but to people of any marital status – or any other characteristic […] – who want to live in a real community.

Some groups try to create a community from a neighborhood that akready exists. Cul-de-sacs, in which a relatively small number of houses are already arranged around a circumscribed space, may be particularly amenable to neighborliness. Interested participants can initiate regular neighborly events (such as potlucks or coffee klatches) or organize the sharing resources (such as lawn equipment) or services (such as childcare). >>

Bella De Paulo, social scientist, researcher, writer (in: ‘How we live now – redefining home and family in the 21st century’, 2015)

*****

<< Een woongroep vormen zonder te verhuizen, dat is het principe van een buurgemeenschap. De term ‘buurgemeenschap’ staat voor projecten Gemeenschappelijk Wonen die naast de interne woondoelstelling nadrukkelijk ook een tweede en meer extern gerichte doelstelling hebben. De woningen/appartementen kunnen verspreid in de wijk staan binnen een bepaalde straal. De buurgemeenschap heeft een eigen vaste buurtkamer en ontmoetingsruimte. Gemeenschappelijke activiteiten kunnen gericht zijn op ontmoeting (samen eten, hobby’s) maar ook op bijvoorbeeld de gezamenlijke inkoop van woonservicediensten zoals boodschappen en maaltijden. Het kan ook gaan om gezamenlijke renovatie, het plaatsen van zonnepanelen, of de inkoop van groene stroom. Initiatieven kunnen ontstaan door het beleggen van een buurtbijeenkomst, of vanuit virtuele woongemeenschappen zoals wehelpen.nl, nextdoor.nl en postcodeclusters. >>

Peter Camp, auteur, organisatieadviseur (in: ‘Wonen in de 21ste eeuw – naar een hedendaags Utopia’, 2016)

*****

<< “Burning Souls” transform an existing neighborhood or repurpose a building or build a community among members who don’t live in the same location. This is the most cost effective and quicker approach and allows for more rental housing.Architect and real estate professionals play supportive roles. Residents of retrofit cohousing in one place include more young people, full-time students, renters, racial minorities, single householders, and households with fewer financial assets. When applying the tenets of cohousing, “retrofit” can also be a community of people who don’t live in the same proximity. >>

Alan Ohashi, blogger (in: ‘Affordable retrofit cohousing, 2019)

<< Regardless of whether the community is diverse, all were developed by a fairly homogeneous group with similar views. In order to survive, beginning groups cannot handle too much diversity of methods or goals. Santa Rosa Creek Commons was developed by a core group of very like-minded members.

Once the development and construction was completed, a larger and more diverse membership was incorporated into the existing group. >>

Dorit Fromm, researcher on senior cohousing, partner in a design firm, author, US (in: ‘Collaborative communities – cohousing, central living and other new forms of housing with shared facilities’, 1991)

*****

<< In the early 1970s […] a group of UC Davis students leased a five-bedroom house and began operating it as the N Street Co-op. While membership in this five-to-six person household changed over time, it operated like most other student co-ops, with members sharing food, chores, gardening, and camaraderie.

In 1984 […] one of the members, Kevin Wolf […] figured out how to buy it. […] Soon after the purchase, Kevin and his housemates began looking over the fence at the house next door, dreaming about […] to buy that house as well and take down the fence between them. In 1986, Kevin and Linda Cloud, his colleage and future wife, purchased the neighboring house.

They did tear down the fence, and soon afterward convinced friends to buy or rent nearby houses on the block and do the same […]. They decided that cohousing was the model they would pursue for their community, and N Street Cohousing was born. […]

Although there is no longer a student co-op at N Street Cohousing, the community still has a strong student component, as two of their [11] houses [(21 in 2014)] are rented by groups of students. At least five of the 32 adults in the community have previously lived in student co-ops … >>

Deniz Tuncer (in: ‘Who says we have to move out? – A Tiny Co-op Becomes N Street Cohousing’, Communities Magazine, 2001)

*****

Tien tips (door Cohousing L’Echappée):

1. Spring in het water (en wacht niet per se op je vrienden)
2. Weet waar je naartoe wil (Schrijf een Handvest)
3. Leer ‘actief luisteren’ (jij bent gewoon een boom in het bos)
4. Ontwikkel ‘Collectieve Intelligentie’ (en leer efficiënt te vergaderen)
5. Wees duidelijk over je financiën (hoe moeilijk praten over geld ook is…)
6. Kies een juridische structuur (die bij je project past)
7. Omring jezelf met deskundigen (coach – notaris – architecten – boekhouder)
8. Ga op zoek naar een (bouw)terrein (wanneer jullie er klaar voor zijn)
9. Pas op voor de valkuilen van de bouw ( het duurt ALTIJD langer dan verwacht)
10. Draag zorg voor alle relaties in het web

en … have fun (het belangrijkste)

Matthieu Lietaert, mede-stichter van Cohousing L’Echappée, Laken (in: ‘Presentatie over L’Echappée’, 2016)

*****

<< … in collaborative housing, the user is not an individual, but rather a group of people who share a set of basic values that define the housing project where they want to live.

These new partnerships open up new collaboration processes that lead every actor to reposition him or herself. […] in some cases service providers can transform their role to that of a facilitator of platforms and networks, thereby freeing up manpower and workload.

Over the course of coproduction processes, boundaries between what is specific to the ‘professional’ or to the ‘user’ become fuzzy, creating space for cross-fertilisation of technical and practical knowledge. At an organisational level, this could result in higher levels of hybridization. >>

Darinka Czischke, TUDelft (in: ‘Collaborative housing and housing providers: towards an analytical framework of multi-stakeholder collaboration in housing co-production’, International Journal of Housing Policy, 2017)

*****

<< On peut distinguer trois types d’habitat groupé 167 , chacun matérialisant un degree d’engagement du groupe d’habitants:

Dans l’habitat groupé en promotion classique, les futurs habitants ne participent à la conception du logement que dans les cadres définis par le maître d’ouvrage, qui est aussi la personne à l’initiative du projet.

Dans l’habitat groupé réalisé par délégation de maîtrise d’ouvrage, le groupe prend l’initiative et trace les grandes lignes du projet, mais la maîtrise technique est ensuite assurée par un professionnel.

Dans l’habitat groupé en autopromotion, le groupe garde une maîtrise complète sur tout le processus de construction et de promotion immobilière. Il écrit le cahier des charges à respecter, pilote les travaux, voire construit lui-même le logement. La division en trois

catégorie est en réalité purement théorique, car la dernière option est celle choisie par tous les groupes d’habitants. En effet, la conception de l’habitat est un élément constitutif de l’habitat groupé, et les groupes d’habitants s’impliquent tous activement dans cette tâche. >>

Alberto Colin, communication politique, Université de Lyon, F (dans : ‘L’habitat groupé, expérimentation sociale entre singulier et collectif’, mémoire de séminaire, 2011)

*****

<< One of the key tensions […] was ‘the build versus the community’. Some people in the group, at least, perceived that a key tension appeared to be between the emphasis on the design, project management, construction and completion of the physical infrastructure […] of the cohousing group, and the emphasis on a shared way of living. […]

The over-riding constraint that appeared to help to cause this tension […] was the instrumental imperative to make timely decisions in order that the financial budget was not over-run. […]  The co-ordination methods used in relation to the aspects and dimensions of this tension involved a strong focus on instrumental rationality, as well as a range of different explicit values. […]

Three of the significant and overlapping methods utilised in this respect were:

a) Member involvement in an iterative design process, with account taken of the group’s espoused values;

b) The attempt to structure inclusive and constructive discussions within and across the group; and

c) The generation and development of a process group to help with this tension. >>

Mark Westcombe,  independent consultant, lecturer at Lancaster University, founder of Lancaster cohousing, with  Dermot O’Reilly ,  Lancaster University, UK (in: ‘ Value tensions and dynamics in the co-ordination of a self-transformational group’, 2018)

<< A great deal of time and energy went into the participatory planning process at CW Wageningen [NL], and into the later process of designing the garden.

Though many remember the frustrations and endless meetings, it appears to have been time well spent. In observing the garden over several very warm days in the summer of 1990, I was enchanted by the wide variety of activities that went on there: children doing handstands against the walls of the common house, adults stopping to chat on the walkways, parents and children looking at the pet rabbits and chickens, groups of toddlers digging and making “flower gardens” in the sand box, older boys playing chase on the lawn, groups of girls socializing on a bench, and a man working on the compost pile.

There was seldom a time when the garden was empty, and yet noise or crowdedness was never a problem. >>

Clare Cooper Marcus, (in: ‘Site planning, building design and a sense of community : an analysis of six cohousing schemes in Denmark, Sweden and the Netherlands’, Journal of Architectural and Planning Research, 2000)

*****

<< Flexibele ruimtes […] houden in dat de functie aanpasbaar is of dat wanden verplaatst kunnen worden of gewoon verwijderd, er bijgebouwd kan worden, … . Voorts zit flexibiliteit ook per definitie in de multifunctionaliteit van ruimtes […].

Door het voorzien van extra ruimtes die niet direct bij een woning horen, bekom je volgens Fromm meer flexibiliteit van de woningen dan met een onderling uitwisselbare kamer tussen twee woningen. In dit laatste geval is het niet genoeg dat één huishouden nood heeft aan de kamer op een welbepaald moment, maar het moet tegelijkertijd voor alle twee passen. In het geval dat de woningen klein zijn, is het volgens Fromm ook belangrijk dat er mogelijkheid is tot berging ergens in een gemeenschappelijke ruimte. Dit kan één grote berging zijn of onderverdeeld in verschillende compartimenten, eventueel afsluitbaar. Er kan ook berging voorzien zijn op verschillende plaatsen, zodat bewoners dingen die ze vaak nodig hebben dichterbij kunnen bewaren en wat ze maar eens om het jaar gebruiken verder weg. >>

Els De Leeuw & Mieke Vander Cammen, architecten (in: ‘Collectief wonen. Cohousing in Denemarken.’ Licentiaatverhandeling, Departement Architectuur, Katholieke universiteit Leuven, B, 2001) 

*****

<< Le calvaire des architectes, ce sont les gens qui remettent en permanence les plans en ques­tion. On sent qu’à la limite, ils ne seront jamais satisfaits. Ce sont des gens qui n’arrivent pas à négocier. C’est-à-dire qu’ils ne relativisent pas les choses. Ils voulaient que la porte s’ouvre dans tel sens et si elle ne s’ouvrait pas dans le sens qu’ils voulaient, ils rejetaient tout le projet. Ce sont des réactions disproportionnées de gens qui n’ont pas atteint un niveau, comment dire …d’équilibre. C’est-à-dire d’apprécier ce qui est possible, ce qui ne l’est pas. >>

habitant d’un habitat participatif (dans: ‘Abécédaire de l’habitat participatif’, Éco Habitat Groupé, 2014)

*****

<< WindSong is ethnically diverse and multigenerational. The 5,000-square-foot Heart includes three children’s play areas that are adapted to different ages. While I visited, a child played in the infant room under the care of a resident of grandparent age. Among the 90 or so residents of WindSong Cohousing, when I visited, there were five newborns. The upstairs loft is for the school age children and across the hall is the teen room, decorated by the teens themselves. As well, they have an art and craft studio/workshop.

Even though each unit has laundry facilities, each year more residents abandon their own in favor of the communal laundry room, perhaps due to the social opportunities available there. In a separate area, there is a well-equipped woodworking shop that comes complete with safety training.

Upstairs, a large all purpose room is at the disposal of those wishing to give or take lessons such as dance, yoga, etc. A well-equipped office space is also available for the use of anyone wishing to conduct business meetings, including the eight home-based businesses operating at WindSong. All the business equipment is shared and the users billed automatically for its use. >>

Hugh Perry, author, member of the Ecovillage Network of Canada, CA (in: ‘ Inside WindSong Cohousing’, Natural Life Magazine)

*****

<< Op een dag gaven we onze chimps […] een splinternieuwe klimconstructie […]. We hielden de hele kolonie een paar weken binnen terwijl we buiten hard aan het werk waren om het gevaarte  op te zetten. We waren trots op ons ontwerp en keken uit naar de reactie van de chimps. Toen we de kolonie naar buiten lieten, verwachtten we dan ook dat ze naar de constructie zouden rennen […]. Maar gedurende de tijd dat ze binnen hadden gezeten, waren ze van elkaar gescheiden in diverse afdelingen, en nu hadden ze duidelijk een heel ander idee.

Het eerste wat ze deden, was een gigantische emotionele hereniging. Ze keken nauwelijks naar de nieuwe constructie en hadden alleen oog voor elkaar terwijl ze loeiden van opwinding en vreugde. Ze liepen van de een naar de ander, waarbij ze lang niet geziene vrienden en familieleden aanraakten, kusten en omhelsden. Voor hen was het grote moment een sociaal gebeuren. De inspectie van de nieuwe klimconstructie kon wachten.

Dat leerde  me eens te meer dat wanneer we een optimale huisvesting willen bieden, het sociale leven altijd belangrijker is dan de fysieke omstandigheden. >>

Frans De Waal,bioloog en hoogleraar psychologie, NL & USA (in: ‘Mama’s laatste omhelzing: over emoties bij dieren en wat ze zeggen over onszelf’, 2019)

*****

<< A La Bosse l’un des espaces partagés a été conçu uniquement pour permettre aux habitants de se rencontrer : les coursives. En effet, les habitants étant quasiment tous en duplex, des accès aux appartements par certains étages auraient pu ne pas être créés mais dans le projet architectural du groupe, il a été choisi de permettre à chaque appartement de communiquer avec toutes les coursives lorsque cela était possible.

En multipliant ainsi les entrées et sorties des appartements et en les faisant déboucher sur le même espace que ses voisins, plus ou moins proches physiquement dans le bâtiment, les coursives sont de réels lieux de rencontre, où sans le décider réellement, sans s’y rendre uniquement pour ça, on peut croiser ses voisins, prendre de leurs nouvelles, … Ce lieu de rencontre est donc un lieu de convivialité, de sociabilité primordial de cet habitat. >>

Charlotte Duval, Polytech, Tours, F (dans : ‘Les espaces partagés des projets d’habitat groupé : Au cœur de la vie des groupes d’habitat groupé et de leurs membres, 2012)

<< At Sunward Cohousing […] the big-picture goal is to create a place “where lives are simplified, the Earth is respected, diversity is welcomed, children play together in safety, and living in community with neighbors comes naturally.”

At Winslow Cohousing […] the aim is to have “a minimal impact on the Earth and create a place in which all residents are equally valued as part of the community.”

It’s hard to contest goals such as these, isn’t it? Motherhood and apple pie. But the mission statements actually work because they remind us that each person is both “me” and “we”, and that we’ve agreed and recorded an expressed purpose.

But cohousing residents don’t assume that achieving these lofty goals will be automatic. They actively create their lives rather than let them be by media, advertising, and power politics. Cohousing residents aspire to “be the change they want to see in the world” by designing and governing their neighborhoods mindfully, with mission statements and other agreements as guidelines. >>

David Wann, writer, editor, filmmaker, lives in Harmony Village Cohousing, US (in: ‘Reinventing Community – Stories from the Walkways of Cohousing’, 2005)

*****

<< Une charte est un guide collectif de ce qu’est l’esprit du groupe, ses valeurs, ses principes :

Si pour certains, il ne s’agit que de formaliser cela rapidement, pour d’autres il faudra donc un temps de maturation du groupe avant de la rédiger. Elle reflète une vision du groupe à un moment donné, et peut donc évoluer avec le temps. […]

Vu qu’elle se formule à partir du groupe il n’y a pas de modèle unique […]: à chacun d’inventer le sien.

Même si elle porte sur des valeurs et des principes, il est important de se mettre d’accord sur les applications concrètes de ceux-ci, par exemple qu’entend-on par “durable”, ou “respect”. D’ainsi  prendre le temps de découvrir ses propres représentations, de les exprimer au groupe et d’aider à leur émergence et à leur expression chez les autres participants, ceci pour s’assurer une concordance réelle entre le projet commun et les motivations individuelles. […]

Reflet de l’identité du groupe, la charte préexiste aux règles, par exemple celles qui font l’objet du règlement d’ordre intérieur (ROI), celles qui portent sur les modes de décision, ou seront liées à la forme juridique choisie ; idéalement la (pré-)charte préexiste aussi à la conception du projet architectural. >>

Habitat et Participation a.s.b.l., Belgique (extrait de: FICHE 3 Le groupe et ses dynamiques : la charte, sur : Habitat Groupé – Le site des habitats groupés en Wallonie et à Bruxelles, 2017)

*****

<< We did not start as an intentional community, but have slowly though not always permanently integrated intentional community concepts into how we approach living with each other. We have no charter, no mission statement, and not even a written agreement with the owner of our home. We dabble in consensus-based decision making. I have seen former roommates intimidated or uncomfortable with the kind of structure required by the more earnest collectives in our area. […]

Despite our best efforts laying out some general philosophy of living together, it is easy for potential residents to be enthusiastic about the benefits of our situation without unde(rstanding the work involved. The benefits are easily quantified. However, the reality of living with new people as they become tenants can be somewhat discouraging. Without a concrete set of guidelines, rules, procedures, or specific intentional mission, it is difficult to find potential roommates who can fully commit to and appreciate the differences between intentionally living with others and simply sharing the same space.

Bryan Allen Moore, artist, living in the 1605 Commune (in: ‘1605 Commune, Washington DC’, Communities Magazine, 2017)

*****

<< La genèse du projet a été une aventure passionnante, qui a donné lieu à de multiples questionnements sur les priorités des uns et des autres, raconte Pierre, qui avec son épouse et ses trois enfants, sont à l’origine du projet. Finalement, on se rend compte que ceux dont l’unique moteur est l’économie financière, finissent par abandonner le projet. Car en réalité, l’habitat groupé c’est avant tout la recherche de convivialité, avec des définitions différentes d’une famille à une autre. Jusqu’où peut-on vivre ensemble  ? Peut-on jardiner ensemble  ou seulement partager du matériel  ? Ferons-nous des fêtes ou des repas ensemble ? Mes enfants ne troubleront-ils pas l’intimité des autres ? etc. Ainsi, si le parcours peut sembler long, il nécessite une maturation pour ne pas se tromper, d’autant qu’il conditionne des habitudes de vie à moyen et long terme. >>

Gwenola Doaré, rédactrice en chef de ‘Habitat Naturel’, F (dans : ‘Habitat Groupé Avant tout une aventure humaine’, fiche de projet d’eco-construction, habitatnaturel.fr)

*****

<< Mensen die groepsprojecten initiëren of er aan deelnemen brengen allemaal andere dromen, aspiraties en motivatie mee. Deze kunnen gebaseerd zijn op rationele argumenten, politieke overtuigingen, emotionele behoeften, onderbuikgevoelens of iets anders. Voor de meesten zal het een combinatie zijn.

De meeste mensen die gericht zijn op gemeenschap en duurzaamheid delen, wensen op een positieve wijze aan de wereld bij te dragen, om duurzame, veerkrachtige alternatieven te ontwikkelen en op een nieuwe en andere manier samen met anderen te leven. Deze persoonlijke doelen staan in relatie tot de collectieve doelen van het project en hoe ze te realiseren door middel van de visie en missie, waarden en activiteiten. Het is belangrijk dat alle leden bekend zijn en op één lijn zitten met de kerndoelen van het project en ook dat de groep weet dat het op zijn leden kan rekenen bij het realiseren van dat gemeenschappelijke doel. >>

GEN Global Ecovillage Network (in: ‘CLIPS Guide for Group Projects – Community Learning incubator programme for sustainability’, 2017)

*****

<< 1. Start with people. Ultimately, land and buildings are always accessible to a group of people who have a common vision and commitment. Be clear at the front end about the personal qualities and habits you want your initial members to have. They will be the foundation for the emerging culture of your community. […]   

2. Develop a core group of people who have some kind of existing track record. […]   

3. Don’t be in a hurry, but do be persistent and persevering. […]

4. Do not compromise your vision to acquire funding. […]

5. Keep educating all members of the group on the overview. […]

6. Let your integrity combined with your pragmatism be your guide. Don’t be immobilized by ideology. […]   

7. Don’t be attached to the project or being number 1.  […]   

8. Do not use or exploit guilt to motivate people […].

9. Keep borrowing from others; always credit when you can […]    

10. Be gracious, maintain your sense of humor, keep people on track, forgive people from your heart; we’re all doing the best we can; keep the air cleared; work at manifesting the values in the processes that you want to live with. >>

Lois Arkin, cofounder Los Angeles Eco-Village, Us (in: ‘My Advice to Others Planning to Start an Ecovillage, Revisited’, Communities Magazine, 2017)