<< Consensus is a microcosm of life in cohousing. It’s about really listening to and being sensitive to the concerns of others. It’s about achieving common ground. And ultimately, it’s about building long term, healthy relationships. >>
Mac Thomson, Heartwood Cohousing, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< Het grote nadeel van democratie is, dat het besluiten bij meerderheid eenzelfde reactie kan oproepen als de autoritaire besluitvorming. Want de macht van de meerderheid komt welbeschouwd neer op de dictatuur van het getal.
Om de meerderheid te verwerven kàn men gebruik maken van argumenten, maar ook van andere middelen. De minderheid wordt overwonnen, niet overtuigd.
De reactie van de verliezers kan zijn, dat zij het op die manier genomen besluit niet of met tegenzin zullen accepteren en naar andere middelen zullen zoeken om het verlies ongedaan te maken, wat uiteraard het effect van het genomen besluit niet ten goede komt. >>
Gerard Endenburg, ingenieur, ontwierp de Sociocratische Kringorganisatie Methode, oprichter van het Sociocratisch Centrum te Rotterdam (1981, NL)
*****
<< When you start out in a consensus process and end up voting – regardless of best intentions – the group is pulled from one paradigm into a totally different paradigm
at the very time in the process when consensus could assist the group in a difficult decision.
But the real losses of a voting back-up are that the creativity of the group is stifled
and that the power of the consensus process to weave and strengthen the bonds of community are restricted (the bonds are actually broken.) >>
Ann Zabaldo, cohousing coach, Takoma Village Cohousing, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< Consent en consensus. Wat is het verschil?
Consensus wordt vaak gebruikt in de betekenis van unanimiteit: een besluit is pas genomen als alle deelnemers hier ‘voor’ zijn. Voordeel hiervan is natuurlijk dat de ‘dictatuur van de meerderheid’ wordt voorkomen en dat ook rekening wordt gehouden met de belangen van de minderheid. Nadelen zijn dat het kan leiden tot waterige compromissen en dat het veel tijd kan kosten om deze te bereiken.
Besluitvorming op basis van consent […] houdt in dat een besluit wordt genomen, wanneer geen van de aanwezigen overwegend bezwaar heeft tegen het besluit […] dat elke deelnemer voldoende ‘voor’ is om het besluit te kunnen en willen (laten) uitvoeren.
Wat gebeurt dan als iemand wel overwegend bezwaar heeft? Dan wordt hem of haar gevraagd de overwegingen / argumenten daarvoor toe te lichten. […] Nadat het bezwaar is toegelicht, is het de verantwoordelijkheid van de hele groep om tot een oplossing te komen. >>
Rob van der Eyden,Begeleider, coördinator van ‘De Veranderarchitect’, NL (website)
*****
<< My problems with voting are:
1. Votes don’t give you enough information. People can vote positively for negative reasons and negatively for positive reasons. […]
2. The act of voting cuts off dialogue in areas where dialogue needs to occur. […]
3. Voting forces people to place themselves and others in “for” and “against” positions. […] In a consensus decision there is room for a person to express strong concerns and still accept the decision. [or vice versa]
4. After understanding and accepting all the concerns, another option often presents itself that is much better. Voting short-circuits this process.
5. The person with the one negative vote may be “right.” […] It is in the best interests of the community to listen to that person.
With all the downsides to consensus, it is still the best option for building stronger communities. >>
Sharon Villines, co-auteur van ‘We the People: Consenting to a Deeper Democracy, A Guide to Sociocratic Principles and Methods’, 2007, bewoner van Takoma Village Cohousing, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< We zijn in de aanvangsfase van het bio-ecologisch verbouwen. De plannen werden gedurende anderhalf jaar voorbereid door de (nog steeds aangroeiende) toekomstige bewonersgroep alvorens de bouwaanvraag werd ingediend.
Alles wordt uitgewerkt in een intensief werkende bouwgroep. Deze groep staat in voortdurende wisselwerking met de bewonersgroep waar alles wordt besproken en waar we beslissingen steeds nemen met consensus.
We gaan er prat op dat we tot nog toe geen gebruik hebben moeten maken van een stemmingsprocedure.
We worden steeds bedrevener in het doorpraten, uitspitten, tijd geven aan (moeilijke) beslissingsthema’s, respecteren en aandacht geven aan ieders mening, en we zijn er steeds in geslaagd om een unanieme consensus te bereiken. >>
Mia en Joost, initiatiefnemers en bewoners van cohousing ‘De Okelaar’, cohousing coaches ‘Gewoon-gelukkig’ (in: werkdocument ‘De Okelaar’, 2016)
*****
<< In the world of cohousing there are sort of two stages of decision making.
The early stage of formation and development there are decisions that must be made which really can not be changed, or certainly not easily changed.
Construction details are seldom changed later. Having this experience, where you are making a bunch of unchangeable decisions leads to lots of scrutiny and even some fear of making a mistake.
What I have seen happen is that this same level of fear and scrutiny then gets applied to living together decisions which are easily modified and changeable.
A pet policy can be changed at any time, a decision about what kinds of vegetables to plant in the garden can be pretty easily changed. >>
Rob Sandelin, group facilitator, Sharingwood Community, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< I’ve been thinking about consensus in cohousing communities and wondering if it really is the best form of decision making.
I think it is part of the definition of cohousing, but I still wonder.
What I see is sometimes large numbers of people coming together who probably don’t have much background in consensus decision making.
They have varying degrees of time and commitment.
It’s not uncommon for people to want decisions to be made in a timely manner. >>
Becky Schaller, Sonora Cohousing, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< … het volgende verhaal [werd] me verteld toen ik op bezoek was in een gemeenschap op het Engelse platteland. De groep was al jaren gewend te werken met consensus maar nu waren ze toch in een impasse geraakt. […] Iedereen […] wou heel graag een nieuwe verwarming, behalve één familie. […] Een jaar lang probeerde men consensus hierover te bereiken, helaas zonder resultaat. [Er werd besloten] te stemmen. Natuurlijk, iedereen wist op voorhand hoe die stemming ging aflopen en nu zou je denken, o.k., het probleem is opgelost. Maar niets was minder waar, […] de groep was erg verontrust over hoe de verliezende partij zich nadien zou voelen. Ten slotte hebben ze [een gespecialiseerd groepsbegeleider] uit Amerika laten overvliegen. Ze betaalden hiervoor met plezier, zelfs al zijn ze niet echt bemiddeld. [Dit is] heel goed verlopen en de verliezende partij heeft zich verzoend met de nieuwe verwarming. En de goede sfeer in de groep is behouden gebleven.
Ik vond dit een mooi verhaal dat aantoont […] welke krachtige impulsen consensus kan geven. Voor deze groep kwam hun mededogen en hun medegevoel voor de verliezer op de eerste plaats. Voor mij wil consensus dan ook zeggen, leven vanuit je hart. >>
Marie Renders, bewoner Cohousing ‘La Grande Cense’, B (in: een artikel ‘Consensus en woongemeenschappen’, voor Cobalt – Senior Samenhuizen, 2018)
*****
<< When construction starts, consensus stops.
Once construction starts, you are on a time clock with each hour costing you mucho bucks.
It’s best to defer to expert advice, unless you have two million dollars or so to pay the sub-contractors sitting around waiting for the group to both inform themselves to the expert level and then reach consensus.
Just think how long it takes for the experts to reach consensus! >>
Sharon Villines, co-auteur van ‘We, the people’, gids voor sociocratie, bewoner Takoma Village Cohousing, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< You asked me what the requirements for consensus to work well and safely. Here is my list of 7. Your mileage will probably vary….
1. People are willing to express what they think and feel without fear of reprisal.
2. Participants agree that the good of the group is the most important factor.
3. There is at least one well trained facilitator to guide the group, or the entire group is well trained enough to guide itself.
4. The participants trust, or are willing to trust in the future, the group.
5. The participants can rely on the group to hold their personal interests fairly.
6. The process is evaluated regularly so participants learn and improve their skills
7. The participants are willing to invest the time it takes.>>
Rob Sandelin, group facilitator, Sharingwood Community, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< Gisteren was er weer een cosessie […] een vergadering waarbij zo veel mogelijk leden van de cohousing bijeenkomen om beslissingen te nemen. Hoewel de opzet saai en droog mag lijken is dit soms nog reuze gezellig. […]
Als buitenstaander zou je kunnen denken dat het hier wel eens mis kan lopen met de consensus, maar we hebben een aantal tools ter onzer beschikking:
– Eerst en vooral is het niet zo dat twee verschillende meningen altijd lijnrecht tegenover elkaar staan.
– Elk lid van cohousing heeft de intentie samen te werken. Dit betekent dat men altijd wel open staat voor een […] andere mening.
– De positieve sfeer en het “wij gevoel” […] helpt de meer timide leden hun meningen toch naar buiten te brengen.
– Niet iedereen heeft het gevoel dat zijn of haar mening over een onderwerp met vuur verdedigd moet worden. […]
– Bij gevoelige of belangrijke onderwerpen, wordt er een tour-de-table georganiseerd. […] Al snel blijkt dan dat die allemaal niet zoveel uit elkaar liggen, of gecombineerd kunnen worden. >>
Bart, initiatiefgroep en toekomstige bewoner van Cohousing Waasland, Sint-Niklaas, B (in: ‘Cosessie 9/4’, op de bouwblog van Cohousing Waasland, 2016)
*****
<< If I were to define two foundational parts of consensus, one would be trust. The other would be humility. […] Humility applies itself in many ways to successful consensus process:
* My ideas/opinions are limited to what I have experienced.
* Listening to others for meaning and empathy
* letting go of my agenda and giving freely to the group
* Being open to the outcome
* Resisting judgment
* Enhancing awareness of the importance of others ideas
In my own personal group work, ego control is job #1. […] I need to bury that little devil called, I told you so, and give empathy when the learning is painful. >>
Rob Sandelin, group facilitator, Sharingwood Community, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< Eeuwen voor de Grieken het woord democratie bedachten, wisten wij al hoe je een gemeenschap moet besturen: door overleg. Het Westen is al honderden jaren de oude Griekse democratie aan het exporteren […]. Het probleem met die democratie is dat ze alleen voor verdeeldheid zorgt. De verschillende partijen hebben hun eigen ideeën en daar blijven ze bij, wat er ook gebeurt. Er wordt oppositie gevoerd louter omwille van het voeren van de oppositie. […]
Mijn alternatief is dat mensen samen praten tot ze een consensus bereiken en die daarna ook samen uitvoeren. [Het komt] altijd op dezelfde vraag neer: ben ik oprecht tegen mezelf in het zoeken naar een goede oplossing voor deze situatie? Wanneer we vooruit willen moeten we samen denken. >>
Mogobe Ramose, filosoof, auteur van ‘Ubuntu. Stroom van het bestaan als levensfilosofie’, Zuid-Afrika (in: interview in De Morgen, 2018)
*****
<< I find that now when I go to meetings outside the community that are not consensus-driven, I get frustrated.
So I go and get involved in trying to incorporate some of those aspects like hearing from more of the people in the room.
I think that living in cohousing and using consensus has definitely affected the way that I operate in other environments.
I just incorporate the skills that I have gained to try to make [the meeting process] better …and help introduce tools that people might not otherwise have access to. >>
Amanda, ‘West Village Cohousing’, US (uit: Lisa Poley, ‘Community and the Habits of Democratic Citizenship’ , 2007)
*****
<< Qu’est-ce donc une majorité prise collectivement sinon un individu qui a des opinions et le plus souvent des intérêts contraire à un autre individu qu’on nomme la minorité? Or, si vous admettez qu’un homme revêtu de la toute-puissance peut en abuser contre ses adversaires, pourquoi n’admettez-vous pas la même chose pour une majorité? Les hommes, en se réunissant, ont-ils changé de caractère? Sont-ils devenus plus patients dans les obstacles en devenant plus forts?
Pour moi je ne le saurais le croire; et le pouvoir de tout faire, que je refuse à un seul de mes semblables, je ne l’accorderai jamais à plusieurs. >>
Alexis de Tocqueville, philosophe politique, juriste, historien (dans : ‘De la Démocratie en Amérique, vol I’, Chapitre VII Tyrannie de la Majorité, 1835)
*****
<< One of the things I noticed back when I was traveling around the country doing consensus problem solving workshops and trainings was that often the groups with the most process problems also had the most social problems.
In a few places it was helpful rather than focus on process techniques to focus on social events and connection work.
I was often astonished at how little people knew about each other in some of the communities I worked with.
It seemed to me that in some cases, energy spent on social gatherings and informal time together talking about our histories, desires and hopes might be very constructive. >>
Rob Sandelin, group facilitator, Sharingwood Community, US (cohousing-L mailing list)
*****
<< Une fois le concept accepté par tous les acteurs du groupe où sera prise la décision, le processus de prise de décision par consentement doit pour bien fonctionner respecter les conditions suivantes :
– Clarté. Le processus et chacune de ses phase sont compris par tou-te-s […], comme une règle du jeu que chacun doit comprendre pour pouvoir jouer correctement.
– Acceptation. Chacun doit en accepter les conséquences. Et parmi elles, le fait que la décision est prise au moment où plus personne n’a d’objection valable. Autre point à bien comprendre et accepter : le groupe ne va pas explorer toutes les solutions. […]
– Analyse. Une fois le processus adopté et utilisé […] Les frustrations éventuelles que peut faire naître ce mode de prise de décision doivent être pleinement vécues, entendues et explicitées, avant d’envisager des éventuelles modifications du processus. L’expérience montre que ce processus de prise de décisions par consentement demande une certaine habitude pour pouvoir être pleinement efficace. >>
Guillaume Dorvaux, membre de l’Université du Nous, B (dans: ‘La prise de décision par consentement’, repris sur le site d’ Ath en Transition, 2014)
*****
<< Binnen de CONSENT-methode gebruiken we een systeem om van motie tot besluit te komen.
– De eerste stap is de introductie van de motie door ‘de inbrenger’ [die] de verantwoordelijkheid [heeft] om helder te verwoorden waar de motie over gaat en wat zijn doel met de motie is. […]
– Dan volgt de Beeldvormingsronde [waarin] vragen gesteld worden aan de inbrenger om een beter beeld te krijgen van de motie. […].
– Als er geen vragen meer zijn, gaan we over naar […] de Meningsvormingsronde [waarin we] één voor één onze mening geven. […] We gaan net zo lang door met deze rondes tot alles gezegd is. […]
– [Dan] komen we in de Besluitvormingsronde. De gespreksleider vraagt wie een voorstel wil doen. [Daarop] geeft iedereen om de beurt aan of hij consent of niet-consent is. Consent wil zeggen dat je ‘geen beargumenteerd bezwaar hebt’ […], dat je niet tegen bent. De eerste die niet-consent gaat, heeft dan de verantwoordelijkheid zijn bezwaar te noemen en een nieuw voorstel te formuleren. Zo gaan we door tot er een voorstel ligt waar iedereen consent mee kan gaan. […] een besluit wat zo tot stand komt […] geeft tijdswinst in het proces daarna [en] werkgeluk. >>
Adrian Roest, trainer en coach van groeiprocessen bij mensen en groepen, NL (in: zijn blog ikwij.nl, 2018)
*****
<< Ça me paraît être une chose importante que les décisions ne soient pas imposées brutalement en disant : de toute façon on doit prendre une décision donc on vote point final. Il y a forcément un ou deux qui sont en minorité, donc on cherche le consensus de manière assez forte. Et je crois que c’est l’idéal de fonctionner en consensus ; ce n’est pas toujours possible, mais au moins qu’on se donne la possibilité de prendre du temps. Souvent les premières discussions peuvent être virulentes selon les caractères… Un mois après, de l’eau a coulé sous les ponts, et on peut revoir la chose avec un peu plus de calme. >>
habitant d’un habitat participatif, F (dans: ‘Abécédaire de l’habitat participatif’, Éco Habitat Groupé, 2014)
*****
<< … we sit in our familiar circle of chairs with twenty-five or thirty other neighbors, hashing out a system to ensure the community work gets done. A proposal has just been presented that will reclassify some of our individual work as nonessential. Things that some of us do routinely, such as gardening, newsletter editing, and external communications, have been deemed by an ad hoc team as important for community building but not important for fiscal stability. Only those things we’d pay to have done are officially designated as essential.
I look at my neighbors’ faces and it’s clear this proposal has knocked some of us off center: we are wondering if money is an appropriate way to evaluate community. Fasten your seatbelts, ladies and gentlemen, this could be a turbulent ride. >>
David Wann, writer, editor, filmmaker, lives in Harmony Village Cohousing, US (in: ‘Reinventing Community – Stories from the Walkways of Cohousing’, 2005)
*****
<< “We hebben [in cohousing Vinderhoute] een systeem van consensus. Beslissingen worden samen genomen, zonder hiërarchie. […] Eerst wordt er in kleinere groepjes overlegd. Dan maken we een voorstel. Dat doen we in de algemene vergadering, waar iedereen bij is. Vaak worden daar nog eens dezelfde dingen herhaald. De moderator zorgt dan dat er uiteindelijk een beslissing genomen wordt.”
Belangrijk is volgens hen vooral dat er naar mekaars argumenten geluisterd wordt en dat er respect is voor andermans mening. Wat ook helpt, is dat ze mekaar vaak zien ‘tussen pot en pint’, voor en tijdens de maaltijden. Dat helpt om de dingen wat informeler te bespreken.
Wat is het nu het grote verschil met de politiek? “Wij moéten overeen komen. Wij hebben ervoor gekozen om samen te wonen. Wij zorgen voor mekaar in goede en kwade momenten. In de politiek weten ze dat het maar over 4 of 6 jaar gaat. […] In een [‘gewone’] democratie heb je een meerderheid die haar wil oplegt aan de minderheid. Hier moeten we leven met de minderheid, dus we willen geen minderheid die triest is. We willen de oplossing die de béste oplossing is voor iedereen.” >>
Annemieni, voor radio1, B (in: ‘Cohousing Vinderhoute – Luister naar mekaar: zo kom je sneller tot een consensus.’, radio1, 2016)
*****
<< In practice, sociocracy has a format for the overall meeting and other situations including how to handle a proposal […]. Let’s assume that a proposal has been brought to the meeting. Step one is its presentation. The next step is the “clarifying round” in which everyone at the meeting, in turn, has a chance to ask questions so they fully understand the proposal. No objections, no reactions, no cross-talk or interruptions, just clarification at this point. In the third step, the “quick reaction round,” everyone in turn goes around again and voices any problems or concerns they have with the proposal.
Step four is the consent round. If problems were raised in step three, the facilitator would work with the note taker or the group as a whole to tweak the proposal so those objections are overcome and everyone can live with the proposal – at least to give it a try. If that tweaking isn’t enough and someone still has reasoned and paramount objections to the amended proposal, the adaptation continues until everyone can live with the amended proposal.
The process sounds time-consuming but once a group is familiar with the steps, it proceeds quickly. And meetings aren’t dominated by one or two outspoken members. Instead, everyone has a voice. >>
Donna Freiermuth, US (in: ‘Sociocracy and Consent’, Cohousing Magazine, 2006)
*****
<< Les votes c’est un peu l’exception. On échange des points de vue et souvent il y a une majorité qui se dégage, rarement une personne met un veto en disant : je suis contre. Les derniers qui ont fait ça, se sont presque auto exclus du groupe. On arrive à trouver un compromis en discutant. En prenant les arguments des autres, en donnant les siens. Il y a des gens qui, pour certaines décisions, disent : “Moi, je ne m’engage pas mais faites-le, et faites le bien”. Ils mettent un peu en garde. Ça ne cause en général pas de soucis. >>
habitant d’un habitat participatif, F (dans: ‘Abécédaire de l’habitat participatif’, Éco Habitat Groupé, 2014)
*****
Samenhuizen citaten 