<< De terugtredende overheid heeft de participatie maatschappij uitgeroepen. Dat klinkt goed! […] Maar hoe pakt het uit? […] Veeg je eigen straat, zorg voor je zieke buurvrouw, bewaak je eigen buurt, houd de bibliotheek open met vrijwilligers, onderhoud het buurtpark met elkaar, betaal voor je eigen lantarenpaal…

De overheid treedt terug, niet in de laatste plaats ten gunste van het marktdenken, en dat heeft ertoe geleid dat onze nutsvoorzieningen al voor een deel in handen van een Duits bedrijf zijn, en ook verzekeringsmaatschappijen, crèches en havens gaan over in handen van buitenlandse bedrijven.

Maar het is ook een kans […] : betekent het terugtreden van de overheid niet ook dat we meer kunnen participeren bij het bepalen van de manier waarop we wonen? >>

Redactie Gewoon Anders (in: ‘Anders denken over wonen – participatie, de overheid en de markt’, Gewoon Anders, tijdschrift van de Landelijke Vereniging Centraal Wonen – LVCW, 2015)

 *****

<< How many people who need extra support can a [cohousing] community accommodate without becoming dominantly a care community? After 15 years of pretty normal life stresses I think this is a serious question. I used to wonder if everyone in cohousing had problems and that’s why they moved in. But then I realized that these are all common problems but we usually don’t know about them. In cohousing we know.

In 15 years, we have had: pregnancies; births; long periods of cancer treatments, incapacity, and death; divorces; sudden deaths; household conflicts […]; teens with emotional and behavior problems; teens chronically truant; stress from unemployment […]; infirmity and senility; absence to deal with family issues […]; accidents […]; children without enough care at home […]. Some of the most difficult were multiples — cancer, for example. […]

We need to be careful what we promise because often unwittingly, we are already taking on responsibilities when we choose cohousing. That’s what makes a neighborhood. >>

Sharon Villines, resident of Takoma Village Cohousing (in: ‘Cohousing that integrates a limited number of adult persons with disabilities’, Cohousing Association of the United states, cohousing mailing-list, 2016)

*****

<< Je moet beginnen bij het scheiden van Wonen en zorg, en de behandelcomponent er af halen. Als je de behandelcomponent er uit haalt, haal je er ook een hoop bureaucratie uit.  Tegelijkertijd moet je de zorgmensen die je hebt beter kwalificeren, beter opleiden, beter betalen. […]

Particulier en privaat initiatief worden [in de toekomst] gemeengoed in het maatschappelijke aanbod. Private initiatieven kunnen een goed voorbeeld zijn voor de institutionele aanbieders. […]

Het particuliere initiatief zou een nuttig signaal kunnen zijn voor organisaties. […] wat kan je leren van die kleine initiatieven? Hoe komt het dat die kleine organisaties toch kunnen functioneren? Het alternatief voor de huidige situatie gaat vanzelf komen. >>

Hans van Putten, Ondernemer, initiatiefnemer en eigenaar / franchisegever van privaat initiatieven, o.m. de Thomashuizen  (in: ‘Een spannend huwelijk, De verbintenis van gemeenten, woningcorporaties, zorgaanbieders met particuliere initiatieven kleinschalig wonen’, Aedes-Actiz & Provincie Utrecht, 2011)

 *****

<< Toch hebben bewoners van een aantal ouderen- zowel als van een aantal meer-generatie projecten ervaring met het verlenen van mantelzorg die meer is dan burenhulp. Soms was dat vrijwillig en dan meestal vanwege “een speciale (vriendschaps)relatie met de medebewoner” die zorg nodig had. Of omdat het moeilijk gevonden wordt om nee te zeggen als iemand een beroep op je doet. Bij ouderenprojecten is het bovendien voorgekomen dat ze ongevraagd met mantelzorg werden opgezadeld, bijvoorbeeld omdat iemand veel te snel naar huis werd gestuurd vanuit een ziekenhuis. Deze bewoner “woonde immers in een woongroep”! […] 

Maar weinig gemeenschappelijk wonen projecten hebben vooraf iets vastgelegd over de zorg die men elkaar wél wil bieden en wat die ‘burenhulpachtige zorg’ dan precies inhoudt. Dat is vooral een spannend thema voor alleen- ouderen projecten, waar men ook met het oog op zorg, kiest voor gemeenschappelijk wonen. Wel is er in vrijwel alle ouderen projecten duidelijk vastgelegd dat (nieuwe) bewoners zelfredzaam moeten zijn. >>

Anna Dijkhuis, sociologe,bewoonster van een woongemeenschap (in: ‘Burenhulp en (grenzen aan) mantelzorg in Centraal Wonen, Groepswonen van ouderen en (andere) woongemeenschappen’, tijdschrift van de Landelijke Vereniging Centraal Wonen – LVCW, 2009)

 *****

<< … intentional communities of attachment […] display […] an engagement of people commonly labelled as disabled and those seen as without disability on as equal a basis as possible, with the focus on interdependence rather than the dependence of one group on another or the categorisation of people as staff and clients […]

All the communities exist outside the statutory and private sectors. It is probably not possible for these sectors to incorporate the philosophy that underpins such enterprises because of their dependence upon the clear division between clients and professionalised carers.

Disabled people as contributors and not just as receivers of services is a common theme within a wide range of practice. For example, they can be full working members of such communities and

undertake a wide range of practical work or they may contribute significantly to the personal development of young people who come to support them. >>

Richard Grover, UK (in summary of: ‘Communities that Care: Intentional communities of attachment as a third path in community care’, 1996)

*****

 << When presenting cohousing as a caring community that encourages aging in place, it becomes important to distinguish […] when neighborly support becomes health care. Neighbors in cohousing can provide helpful services but not critical services or services that create a dependency. This includes:

1. Picking up medications at the pharmacy, but not administering medications

2. Shopping but not being sole shopper

3. Bringing in some meals, but not becoming the cook or meal server

4. Accompanying, along with an aid, to a medical appt but not daily transportation

5. Not providing intimate body care or bathroom functions

6. Not assuming responsibility for making appointments or arranging for health care providers

7. Not changing bandages or other health care devices

Neighbors should not expect support for themselves in activities that would:

(1) interfere with the normal household functioning of others on a continuing basis, or

(2) that would cause harm to the patient or liability to the neighbor if not done or not done properly. >>

Sharon Villines, resident of Takoma Village Cohousing (in: ‘cohousing-L mailing list’, The Cohousing Association of the United States, 2017)

*****

<< On a une fois ou l’autre abordé la question en disant : “Le jour où l’un d’entre nous devient vraiment handicapé, comment le groupe se positionnerait ? Est-ce qu’on est capable de s’entraider ou …”. On n’a pas vraiment répondu parce que c’est difficile tant qu’on n’est pas directement confronté.

Personnellement, je me dis : quelqu’un vient avec un déam­bulateur, je pense que ça ne pose pas de problèmes ma­jeurs. Une maladie d’Alzheimer bien violente, comme on sait que ça peut arriver, je ne sais pas comment on réagirait. >>

habitant d’un habitat participatif (dans: ‘Abécédaire de l’habitat participatif’, Éco Habitat Groupé, 2014)

*****

<< We believe we can all age better, when we do it together!  From cradle to grave, humans have survived, and THRIVED, because we live, work, play and CARE,  together in community. […]  We believe that by working together with our family, friends and neighbors, as well as with strategic community partnerships, we can create viable alternative models of care to the current menu of limited and unacceptable options […].

Community care partnerships are one viable answer, although how those partnerships form and run, as well as roles and responsibilities of members, will vary from community to community.  Eden at Home promotes a community model approach in which the culture of meaningful care does not see the needs of caregivers as separate from the needs of care receivers, but rather advocates for the well-being of the whole care partnership. Working together, empowered care-partner teams help to support the well-being and continued growth and development of their elder care-partners and each other. By focusing on person-directed values such as choice, dignity, respect, self-determination and purposeful living, the care-partner team seeks to eliminate loneliness, helplessness, and boredom for all involved. >>

Janice Blanchard, Aging in Community Collaboratory – AICC (in: Cohousing-L mailing list, 2017)

*****

<< We zijn toe aan een omslag, een transformatie in ons denken over zorg en welzijn, te vergelijken met de paradigma-omslag in de jaren ’90 van vorige eeuw naar het burgerschapsdenken in de zorg voor personen met een handicap. Een naam voor die nieuwe omslag is er nog niet echt, maar het heeft alles te maken met […] een inperken van het institutionele en professionele geweld. Het opnieuw zuurstof geven aan de gewone menselijke verbanden van vrienden, familie, buren. Het mobiliseren en herwaarderen van de daar aanwezige krachten om zo welzijn en zorg terug te geven in de handen en de harten van burgers en (lokale) gemeenschappen. >>

<< Woorden die daarvoor gegeven worden zijn ‘community based care’, ‘vermaatschappelijking van de zorg’, ‘burgerkracht’, ‘welzijn nieuwe stijl’, ‘big society’, … . Eigenlijk geen spectaculair nieuwe dingen. >>

Jan Raymaekers, ex-inwonende vrijwilliger bij Oikonde, inclusief wonen met kwetsbare mensen, coördinator van De Wroeter, dagcentrum in Kortessem, B (in: ‘De samenleving heruitgevonden’, Oikonde Tijdschrift, 2011)

*****

<< As revolutionary as it is, co-care is not new. It is as basic to human social structure as parenting, but it can be as invisible as the elderly often are in today’s Canadian society. In the same way that parents look after children without expecting reciprocity, neighbours often informally turn to each other in times of need. If they know and respect each other, it doesn’t take an emergency to bring out the desire to help one another. “I’ll give you a ride,” or “Can you water my plants while I’m away?” Such simple, neighbourly support is always helpful, but it can become crucial for an older person living alone.

The focus of co-care is social. Co-care can interface with, but does not replace, person­al and medical assistance. Neighbourly mutual support is a timeless tradition, but formalizing it as “co-care” is relatively new. Co-care is a cohousing com­munity principle that can be adapted to other living arrangements. It is a grass­roots model of voluntary, neighbourly mutual support that can help reduce social isolation and promote flourish­ing – positive, active aging – to the end of one’s days. Co-care encourages independence through awareness that we are all interdependent. >>

Canadian Senior Cohousing Society (in: ‘Innovating Seniors Housing’, 2016)

***** 

<< Senior cohousing includes the princi­pal of “co-caring,” or neighbourly mutual support.

[…] we are developing a model of co-caring for neighbors, nor just those in cohousing, so as to foster community. Co-caring, which can include physical, mental, emotional, and spiritual caring, aims to enable ourselves and others to flourish through mutual support and live in an optimal range of human functioning for the rest of our lives. It is likely that conventional health systems will be considerably strained as the proportion of seniors in the population grows with the aging of us Baby Boomers. With social structures changing rapidly, traditional ways of looking after elderly family members are becom­ing less viable options to provide for the care that is already needed and will become increasingly required. >>

Margaret Critchlow, anthropologist & Andrew Moore, architect and community developer, US (in: ‘When Do We Begin to Flourish in Senior Cohousing?, The answer is: Sooner than you’d think’ Communities Magazine, 2012)

*****

<< De Burenbond wil ‘buren’ gaan organiseren voor mensen met een beperking die moeite hebben het dagelijks leven vorm te geven. Zij wil gaan werken met teams van vrijwilligers  die wijkbreed ingezet kunnen worden in nauwe samenwerking met huisartsen. […]. De BurenBond wil zich vooral gaan richten op mensen die voorheen of in de toekomst niet meer in aanmerking komen voor (intra)murale voorzieningen. Door ze met elkaar, familie, verwanten en vertrouwde vreemden in contact te brengen organiseert de BurenBond gemeenschappen met de bedoeling om te werken aan oplossingen op het terrein van wonen, zorg en vrije tijd. Vanuit deze community ’s wil de BurenBond in de toekomst bedrijfsmatig kleinschalige woon- en zorgcoöperaties opzetten. [Dit] is een vorm van centraal wonen en kan een gebouw, straat, hof of buurt zijn. […]. De leden verbinden […] zich door lidmaatschap aan de coöperatie, zij verrichten daarvoor (betaalde) diensten en krijgen een woonrecht. Leden zijn mensen met een beperking en hun […] familie, vrienden en goede buren.

Door de inzet van [geld en eigen kracht$ van ouders en kinderen […] denkt de BurenBond een realistische aanpak te kunnen ontwikkelen om kleinschalig wonen en zorg te kunnen realiseren. >>

Bart Lammers, en Karin Hanekroot, journalisten (in: ‘Hoe zelforganisatie voor kwetsbaren concreet wordt’, op http://www.socialevraagstukken.nl, 2014)