<< Betaalbaar wonen is voor steeds meer mensen niet haalbaar en ‘delen’ is in . […] Door te wonen op gemeenschapsgrond wil CLT wonen voor mensen met een laag inkomen meer betaalbaar maken. Geïnvesteerde middelen komen niet enkel ten goede van de eerste bewoners Wanneer eigenaars hun CLT-woning verkopen, vloeit ook een deel van de meerwaarde terug […] [zo] blijft de woning ook op lange termijn betaalbaar voor nieuwe gezinnen met een laag inkomen.

Maar wonen gaat niet enkel over stenen, bewoners zijn betrokken bij het opstellen van het bouwprogramma, beslissen mee of er gemeenschappelijke ruimtes komen, krijgen vorming aangeboden en zetelen in de raad van bestuur van de trust. Met die participatieve manier van werken maakt CLT de bewoners en de lokale gemeenschap sterker.

Mieke, kandidaat-bewoner in Gent, verwoordde het zo: ‘Meer dan het verwerven van een eigen woning, is het effect van als mens mee aan tafel te zitten een ongelooflijke opsteker voor mensen in armoede.’ >>

CLT Platform Vlaanderen – Comunity Land Trust (uit : ‘CLT-wonen: nu al in Brussel, binnenkort in Vlaanderen?’, opiniestuk, 2016)

*****

<< [Des] aides publiques représentent souvent la seule possibilité pour des ménages à revenus modestes de devenir propriétaires. Lorsque ces logements qui ont bénéficié d’aides publiques sont revendus, ils retournent sur le marché classique et perdent leur “vocation sociale”. […] il y a donc nécessité de réinjecter l’argent public chaque année pour reconstituer ce parc du fait de la limite dans le temps des clauses anti-spéculatives inscrites dans les contrats des primo-acquéreurs.

Pour pérenniser, renforcer l’efficacité des aides publiques et rendre les prix des logements durablement abordables, deux nouveaux dispositifs ont récemment été créés. Il s’agit de l’Organisme de Foncier Solidaire [version française du Community Land Trust] introduit dans le Code de l’urbanisme par la loi ALUR de 2014 […] et du Bail Réel Solidaire institué par une ordonnance [de] 2016. Ces dispositifs permettent de répondre à la problématique de l’accession à la propriété des ménages à faibles revenus dans les secteurs qui connaissent une flambée des prix du foncier et de l’immobilier, comme dans les territoires marqués par l’enjeu de revitalisation des centres anciens. >>

Agence de Développement des Territoires Nancy Sud Lorraine, F (dans : ‘L’Organisme de Foncier Solidaire (OFS) et le Bail Réel Solidaire (BRS)’, Les Cahiers de Scalen n°37, 2017)

*****

<< Many programs, rather than asking assisted homeowners to repay a share of equity when they sell, instead ask sellers to sell the home at an affordable price to another low or moderate-income buyer. The public share of equity simply remains invested in these units in order to maintain them as permanently affordable. Deed Restrictions, Community Land Trusts and Limited Equity Housing Cooperatives, are three of the more common approaches to permanent affordability. […]

Community Land Trusts […] are formed specifically for the purpose of preserving affordable housing for future generations. A CLT’s primary tool for achieving this goal is long-term ownership of land. Land Trusts retain title to the land under affordable homes selling the buildings to homebuyers. The land trust then enters into a 99-year ground lease which gives the homeowner day to day use of the land while preserving long term control over its use and disposition in the hands of the land trust. […] CLT ground leases generally require homeowners to offer their units for sale to the CLT before marketing them to other eligible buyers. The CLT can then either purchase the unit or assign its purchase option to an eligible buyer from their waiting list. >>

Rick Jacobus, consultant, Burlington Associates in Community Development, US (in: ‘Stewardship for Lasting Affordability: Administration and Monitoring of Shared Equity Homeownership’, NeighborWorks Training Institute Symposium, 2007)

*****

<< [Brussel moet nog] meer inzetten op sociale woningbouw, maar ook tijdelijke bezettingen stimuleren. […]

Community Land Trust is een andere optie […]. Die formule […] heeft een erg belangrijke voorbeeldfunctie. Niet alleen voor de creatie van betaalbare woningen voor lage inkomens, maar ook op het vlak van sociale inclusie, empowerment, het betrekken van bewoners bij de vormgeving van hun woonomgeving en grondbeheer. Het loskoppelen van de eigendom van de grond en de woning en de sterke restricties op de meerwaarde bij verkoop [zoals bij Community Land Trust]: dat zijn aspecten die ook door andere woonactoren toegepast kunnen worden. >>

<< … we moeten ons ook afvragen of we wel willen blijven inzetten op individueel grond- en woningbezit. Of willen we alternatieven stimuleren zoals vormen van erfpacht, coöperatieve woonprojecten, cohousing en groepstuinen zodat men ook voor de middeninkomens betaalbaar wonen en een duurzaam ruimtegebruik kan organiseren? >>

Nele Aernouts Architecte, VUB-onderzoeksgroep Cosmopolis (in: ‘Experimenteer met collectieve woonvormen’, interview in BRUZZ, 2017)

*****

<< Les principes du Community Land Trust sont inscrits dans les trois termes qui en composent le nom : extraire le sol –LAND – des liens de la propriété privée, et le placer, en dehors du marché, entre les mains d’une entité vouée à en être le dépositaire perpétuel – TRUST – qui l’administrera de manière participative et non lucrative dans l’intérêt commun – COMMUNITY.

C’est-à-dire en ne cédant que le bâti et en y retranchant une fois pour toutes le coût du terrain, en garantissant l’accessibilité permanente des constructions au fil des reventes, quelle que soit leur vocation, en sécurisant le parcours résidentiel des acquéreurs de logements constitués prioritairement de ménages modestes, et en veillant indéfiniment au bon entretien du patrimoine bâti sur son foncier. >>

Community Land Trust France, association (dans : ‘Définition minimale du Community Land Trust’,

*****

<< Het systeem van Community Land Trust (CLT) zorgt niet alleen voor betaalbaar wonen, het versterkt ook maatschappelijk kwetsbare bewoners. […]

CLT werkt in en met ‘de gemeenschap’. Door middel van de gemeenschap werkt een CLT aan de wooncrisis.  Het is werken aan het sterker maken van de lokale gemeenschap, door leden van de gemeenschap te ‘empoweren’.

Er bestaan verschillende voorbeelden van CLT-projecten, die met hun lokale gemeenschap aan de slag gaan: van buurtpark tot (stads-)landbouw, van sociaal centrum tot pub, van enkelen die samenkomen over het verlies van winkels tot het heropbouwen van wijken. Voorbeelden te over van gemeenschapsvorming. >>

Michel Debruyne, Studiedienst beweging.net, Coördinator Decenniumdoelen Armoede (in: ‘Community Land Trust – Stapstenen voor empowerment’, Samenlevingsopbouw, e-dossier Anders Wonen, 2013)

*****

<< Er is een enorm tekort aan betaalbare woningen in de stad. Het splitsen van grond- en woningbezit is daar een antwoord op, met een grote sociale meerwaarde. Het bezit van een eigen woning werkt sowieso emanciperend, maar het collectief beheren van grond en project legt daar nog een laag bovenop. >>

Geert De Pauw, coördinator en mede-oprichter van CLT Brussel (in: ‘De vrije markt is een ramp voor arme mensen – vernieuwende woonvorm versterkt stedelijke gemeenschap’, artikel door Anne Adé in MO Magazine, 2018)

*****

<< In Vlaanderen wordt ggt [gemeenschapsgrondtrust = CLT, Community Land Trust] nog te veel gezien als louter een middel om armoede en uitsluiting te bestrijden. Maar dat is een verarming van het commons-gedachtegoed. Het gemeenschappelijk beheren van goederen en diensten zou de basis moeten vormen van een economisch systeem. Dat heeft op alle gebieden voordelen: het is ecologisch en duurzaam, het is sociaal inclusief, en het versterkt het gemeenschapsgevoel. Als mensen concrete verantwoordelijkheden krijgen in projecten die hen persoonlijk aanbelangen – het beheer van gronden, parken, watervoorziening -, dan groeit er vanzelf samenwerking over alle grenzen heen. >>

Michel Bauwens, cyberfilosoof, voortrekekr van deeleconomie, commons (in: ‘De vrije markt is een ramp voor arme mensen – vernieuwende woonvorm versterkt stedelijke gemeenschap’, artikel door Anne Adé in MO Magazine, 2018)

*****

<< A CLT might already have a whole range of schemes and activities on the go, in which case it will be in regular contact with all its members, users of all its facilities, including residents of its homes, and the wider community. One of its roles might be to create a welcome pack for new residents introducing them to their new home, the CLT and all it and the area has to offer. It will help if residents identify with the aims of the CLT so that they look after their homes and their surroundings and integrate well into the community.

Some CLTs, however, have been set up solely to deliver a single housing scheme. There is a risk in this case that local people could lose interest once the scheme is built, and the work of keeping the CLT going may fall heavily on a few individuals. >>

National CLT Network, UK (in: The Community Land Trust Handbook, 2012)

*****

<< Tenslotte bieden CLT’s zoveel meer dan alleen goedkopere woningen. Ze kunnen ook meer verbondenheid creëren tussen buren. Dat is een complexe uitdaging,maar we moeten ze aangaan. CLT’s geven hun bewoners de kans om samen aan de slag te gaan in en met de buurt. Zo brengen ze ook een sociale meerwaarde. Buren kunnen bijvoorbeeld samen een project opstarten: een buurtwinkel, een publieke tuin, deelfietsen of een deelauto. Het maakt van CLT’s voorbeelden van beter wonen, maar ook van lokale groeipolen van beter samenleven. >>

Marieke Poissonnier, woordvoerster Samenlevingsopbouw & Laurent Maes, voorzitter Community Land Trust Gent (in: ‘Samen met je buren bouwen aan een wijk’, opiniestuk in De Standaard, 2018)

*****

<< Homebaked CLT – like the co-ops that went before it – attempts to change life by first changing the space – material, architectural, ideological and social – in which we live out our daily lives. This alternative model – first pioneered in the dweller control of the 1970s co-operative movement and evolving through the contemporary CLT campaigns –does not alienate the users of the final product from the process of get-ting there; it designs in their needs and desires from the outset, in a way that ensures social use is valued over market exchange. >>

Matthew Thompson, postdoctoral researcher & teacher, Dept. of Geography and Planning, University of Liverpool (in: Contesting ‘dilapidated dwelling’, chapter of ‘From Conflict to Inclusion in Housing, Interaction of Communities, Residents and Activists’, red. Graham Cairns, 2017)

*****

<< The Great Chief in Washington sends word that he wishes to buy our land. How can you buy or sell the sky? the warmth of land? The idea is strange to us. If we do not own the freshness of the air and the sparkle of the water, how can you buy them? >>

Chief Seattle, Suquamish tribe, Northwest Territory (in: a speech attributed to him, 1854)