<< de zogenaamde ‘tweede golf van enclosures’ […] neemt de vorm aan van een verregaande privatisering en ‘vermarkting’ – van kennis en onderzoek, van opvoeding en zorg, van openbare dienstverlening en zelfs van de natuur (denken we maar aan het patenteren van zaaigoed). Terecht (wordt) die algehele privatisering een stille diefstal genoemd.
Deze nieuwe vormen van ‘omheiningen’ of enclosures zijn inmiddels zo alomtegenwoordig dat ze onzichtbaar lijken te blijven: door wat men weleens de marktfundamentalisten noemt, zijn ze tot officiële heilsleer uitgeroepen.
Maar intussen is er een forse tegenbeweging op gang gekomen, die men als ‘de herontdekking van de commons’ kan omschrijven. Het gaat in feite om een aantal uiteenlopende bewegingen die samen een constellatie vormen. >>
Lieven De Cauter, filosoof, kunsthistoricus, docent, schrijver en activist (“Het moment Morus. Utopia in het licht van de ‘nieuwe omheinigen’ ”, in: ‘Andersland, In de voetsporen van Thomas More’, red. Erik De Bom & Toon Van Houdt)
*****
Ik wil graag een huis, een mooi huis
vol stralend licht zoals een ster
vol zon en vol geluk
en boven het dak schittert de maan.
Het is vol gelach, het is vol geween.
Huis, ik droom van jou, ik wil je zo graag
Diridindindin, Diridindin…
Ik wil graag een huis voor zoveel mensen
ik wil het graag stevig en gastvrij
robuust en warm, eenvoudig en echt
om er ’s morgens en ’s avonds muziek te maken
Hopelijk vindt de poëzie er haar bed
Onder zo’n dak wil ik graag wonen
Diridindindin, Diridindin… […]
Ik wil graag een huis voor de jongeren
die niet weten waar ze elkaar kunnen ontmoeten
en voor de ouderen, ruime huizen
waar ze kunnen samenleven met hun dierbaren
huizen die niet duur zijn, voor de gezinnen
waar hun zonen en dochters geboren kunnen worden.
Diridindindin, Diridindin…
Lucilla Galeazzi (uit: ‘Voglio una casa’, naar het Nederlands vertaald door Jan Agten & Kris Van Looveren, cohousing Herentals, 2017)
*****
<< […] le mot ‘projet’ […] est à prendre au sens littéral : c’est la possibilité de se projeter dans le temps, la permission de faire des rêves, la hardiesse d’émettre des souhaits, l’énergie d’imaginer des développements à notre vie.
C’est oser jouer sur les possibilités dans toute la mesure de la réalité. C’est tenter de mettre en pratique ce que nous estimons comme désirable dans notre vie.
« Projet » signifie : se donner le droit d’entendre ses besoins profonds, admettre que cet appel qui résonne dans les tréfonds de notre âme à un ‘mieux vivre’ et à un ‘mieux être’, est tout simplement légitime. >>
Marthe Marandola & Geneviève Lefebvre, bemiddeling en vorming, wonen in een ‘cohabitat participatif’ (uit: ‘Cohabiter pour vivre mieux’, France, 2009)
*****
Wonen in Lutopia (een toekomstige stad) 1/2
[een toekomstbeeld van Leuven in 2116]
<< De wooncomplexen, zowel binnen als buiten de ringweg bestaan uit een zeer divers woningaanbod: […] individuele studio’s en (duplex)appartementen, […] meergeneratie-woningen en gemeenschapshuizen.
Alle wooneenheden beschikken over ruime private buitenruimten (tuintjes, terrassen of balkons). Omwille van de betaalbaarheid zijn ze […] kleiner […], maar dit wordt gecompenseerd door gemeen-schappelijke ruimtes en gedeelde voorzieningen.
De principes van cohousing raakten de voorbije eeuw volledig ingeburgerd: elk wooncomplex […] beschikt standaard over een gedeelde wasruimte, een leefruimte met keuken, gastenkamers, werkruimten en een collectieve berging […].
Alle bewoners hebben ook toegang tot grote gemeenschappelijke tuinen, die onderhouden worden door bewonersverenigingen. >>
Metaforum werkgroep, KULeuven, (uit: ‘Lutopia. Stad van de toekomst’ door Thomas Metaforius, 2016)
*****
Wonen in Lutopia (een toekomstige stad) 2/2
[een toekomstbeeld van Leuven in 2116]
<< Het delen van gereedschap,faciliteiten, goederen en diensten stimuleert persoonlijke contacten en werkt als sociale lijm.
De wooncomplexen bieden ook ruimte aan andere functies, zoals kleine ondernemingen met niet-hinderlijke productieactiviteiten, crèches, handel, horeca, kunst- en schrijfateliers en expositieruimtes.
De gebouwen zijn flexibel en herconfigureerbaar om gemakkelijk te kunnen inspelen op veranderende noden.
De wijken van Lutopia bieden dus steeds een mix van functies die een levendige en veilige publieke ruimte verzekeren. >>
Metaforum werkgroep, KULeuven, (uit: ‘Lutopia. Stad van de toekomst’ door Thomas Metaforius, 2016)
*****
<< Cohousing residents generally aspire to “improve the world, one neighborhood at a time” […].
Cohousing offers partial utopias or […] ‘pocket utopias‘; life inside them is good but they do not challenge the world beyond their locale.
In some ways, the anti-and non-radical nature of second wave cohousing is what makes it so popular. Cohousing communities allow people to live more closely with their neighbors but they are not communes. They allow people to live a new life without dropping out.
For radicals this will be a depressing conclusion, but cohousing communities are thoroughly modern utopias; comfortable with the values of mainstream culture but seeking a better way of life for their members. >>
Lucy Sargisson, Professor, dept. of Law & Social Sciences, Nottingham Univ., UK) (uit: ’Utopianism in the Architecture of New Urbanism and Cohousing’, 2014)